Ta thắp lên một que diêm lập lòe sáng trong đêm, ta thắp lên ngọn đuốc trong cuộc hành trình tìm đến hạnh phúc của đời người. Ta xin góp nhặt niềm vui từ trong cuộc sống bằng những câu chuyện đời thường, những câu chuyện đầy trăn trở ưu tư, cả những bươn chải gió sương, cả những giọt nước mắt đắng cay và hạnh phúc của những lối nhỏ vào đời.

Con đường tìm đến hạnh phúc không phải bao giờ cũng trải đầy hoa hồng. Không ai có thể chọn được cho mình nơi sinh ra. Nhưng người ta vẫn chọn cho mình quyền được sống, được tận hưởng niềm vui, được mưu cầu hạnh phúc. Hăy là những cánh xương rồng nở hoa trên đồi cát mông mênh nắng gió, là một ánh đóm lung linh giữa đêm trường để cảm nhận giá trị đời người mà trong đó “Biết chữ cho cuộc sống tốt đẹp hơn”.

Tập sách mỏng này là những lời tự tình dung dị, mộc mạc như chính cách suy nghĩ của Giáo viên và các em học sinh trường THCS Phan Bội Châu mà vẫn cứ ấm áp tình người. Xin hăy lắng đọng tâm hồn trong giây phút để đọc những dòng tâm sự dưới đây, để được sẻ chia những mảng đời tất tả ngược xuôi của chặng hành trình vượt khó tìm đến tri thức.

Xin hăy để tay lên ngực mình để nghe nhịp đập của trái tim thổn thức và nghe ngọn lửa hồng nhân ái cứ cháy măi, cháy măi khôn thôi …                  

 Ban biên tập (Tháng 4/2009)

NGUYỄN THỊ KIM BÌNH   HT

NGUYỄN VĂN THÀNH   PHT

LÂM THỊ B̀NH THƯỜNG CBTV

HỒ THỊ THU HƯƠNG Tổ trưởng Tổ Văn

 

----------------------------------------------------------------------------------

  Thế là bố tôi đă qua đời sau cơn bệnh tim. Mẹ tôi phải thuê chỗ ở trọ, mở một quán hàng ăn để nuôi các anh em chúng tôi ăn học. Mẹ thường nói, cuộc sống vật chất có thiếu thốn, nghèo khó đi nữa, cũng phải cố gắng học. Như vậy, người anh kế và tôi được tiếp tục lên Saigon để học hành. Nơi tôi sống, có một chị hơn tôi khỏang năm tuổi, “ cô Nhung sinh tố” mà mọi người thường gọi chị. Chị ấy làm thuê cho gia đ́nh nọ. Chị có gương mặt phúc hậu, đôi mắt đen, bờ mi ướt, và có giọng nói ngọt ngào khi mời khách dùng nước. Trên gương mặt xinh xắn ấy, vẫn hiện nét buồn lặng lẽ. V́ chị không có được h́nh dáng nguyên vẹn: chị bị tê liệt một chân, mỗi lần di chuyển rất khó khăn, tay chị phải chống vào đùi, làm chỗ tựa và bước đi nặng nề. Nhìn chị, tôi thấy thương thương làm sao…Và rồi tôi làm quen với chị. Chúng tôi thường kể cho nhau nghe về gia đình, về anh chị em, chị buồn buồn và khi nói về gia đ́nh ḿnh, chị kể rằng bố chị không thương con cái đồng đều, c̣n phân biệt “ trọng nam, khinh nữ”.  Lúc ấy tôi đang học lớp bảy, trường Trung học Hùng Vương Quận Năm, c̣n chị không được cho đi học. V́ trong một lần tức giận, bố chị đă nát giấy khai sinh của chị, thế là không có giấy tờ để xin học. Mẹ chị cũng đành phó mặc, cứ nuôi con qua ngày tháng, không hề nghĩ rằng tương lai con ḿnh sẽ sống như thế nào khi cơ thể tật nguyền và mù chữ. Chính điều đó đă đẩy chị trở thành “ôsin”, chị làm việc để mong được có bữa ăn hằng ngày.

          Thời gian trôi qua, tôi học lớp mười, còn chị luôn phải vất vả buôn bán, nuôi bản thân, và cũng dành dụm một ít tiền gởi về quê nuôi mẹ. Cứ thế, chị cố gắng sống cho qua ngày tháng. Nhưng đến một hôm, vào mùa mưa, cơn mưa lớn đổ xuống xối xả, một tiếng sét vang lên, tôi nh́n thấy chị bị té và nằm dưới cơn mưa, tôi vội vàng đưa chị vào nhà chăm sóc. Kể từ đó, mẹ tôi cho chị sống chung và xin cho chị được nghỉ làm ở gia đ́nh ấy. Mẹ tôi giúp chị một số vốn để mua môt tủ thuốc lá lẻ, giúp đỡ chị có  thu nhập sống tạm qua ngày. Vậy là chị đă sống cùng gia đ́nh tôi. Mỗi buổi tối, sau khi học bài xong, tôi dạy chị học. Lúc đầu chị đọc thật chậm như trẻ con mới lên ba, chị ngượng ngùng, nhưng dần dần tôi cũng kiên trì dịu dàng dạy chị. Đôi lúc chị ngập ngừng im lặng, đôi mắt đỏ hoe, chị tủi thân không nhớ vần để đọc thành tiếng. Tôi cố gắng động viên, vì bấy giờ còn nhiều người lớn tuổi vẫn chưa biết chữ, chứ không phải chỉ có chị ( năm 1975 tôi tham gia dạy b́nh dân học vụ, bổ túc văn hóa tại địa phương, nên cũng biết do nhiều ḥan cảnh khác nhau,số người lớn tuổi chưa biết chữ c̣òn khá nhiều.) Động viên chị học, tôi kể với chi, như tôi mồ côi cha từ hai tuổi vẫn phải nhiều nổ lực để học tốt đấy thôi. Cứ tối đến hai chị em cùng học, cùng nhau tâm sự những vui buồn. Thời gian trôi qua, dần dần chị đọc được từng câu, viết được nhiều từ, rồi chép được bài văn. Tôi nhớ có một lần đọc chính tả cho chị viết bài văn” Ḷòng mẹ.”

Chị Nhung với đôi chân teo di chứng của sốt bại liệt

          Ai mến yêu tôi bằng mẹ tôi.

          Mẹ tôi vui vẻ lúc tôi cười.

Mẹ tôi sung sướng khi tôi mạnh.

Mẹ xót thương tôi lúc trở trời.

Tôi yêu quư mẹ nhất trên đời.

Chỉ muốn quanh năm sống cạnh người  

Rót nước, bưng cơm hầu hạ mẹ. 

Đáp đền ḷng mẹ mến thương tôi…

 

Và bài văn này đă làm chị khóc,  “nhớ mẹ quá” v́ lâu lắm chị không nhắc về mẹ, mà bây giờ lại thốt lên như thế. V́ trong ḷng chị vẫn u uất về tuổi thơ của ḿnh bất hạnh, chị thầm trách mẹ ḿnh, không như mẹ tôi, đă bươn chải, tảo tần cho tôi đến trường, được theo học lên cao như tôi. Ngày nay, chị được biết chữ, đọc được bài văn, hiểu sâu ư nghĩa của tác giả, đă giáo dục trẻ em yêu quư người mẹ, làm chị mới hiểu ra một điều: mẹ đă vất vả lo toan mọi bề cho sức khỏe của chị, trong những lần sốt cao có lẽ “ em ho, ngực mẹ tan tành, em sốt ḷng mẹ như b́nh nước sôi…”và  mẹ chị đă phải giúp chị vượt qua những bệnh tật thông thường, nhưng có lẽ mẹ chị không đủ kiến thức để hiểu biết, v́ môt lẻ” mẹ không biết chữ”, đă không chạy chữa kịp thời, để chị phải mang bệnh, dẫn đến tật nguyền do sốt bại liệt.

Giờ đây chị hiểu thêm nhiều, muốn đền đáp mẹ bằng hành động chăm sóc đơn giản cũng không c̣n cơ hội, v́ mẹ chị đă không c̣n trên cơi đời này nữa. Cuộc sống của chị vẫn thế trôi qua, tật nguyền như chị, phải tự nuôi ḿnh nhờ vào bán thuốc lá  lẻ. Tôi tiếp tục dạy chị làm tóan, chị biết tính tiền nhanh nhẹn hơn, chị thích lắm. Để củng cố và rèn cho chị khả năng đọc thông thạo, và cũng giúp chị có thêm thu nhập, tôi đăng kư mở một sạp báo.

Hằng ngày, ngồi bán chị đọc thêm nhiều tin tức, hiểu biết thêm thời sự. Cứ thế dần dần chị đọc báo nhanh hơn, tự tin hơn trong giao tiếp, bớt đi mặc cảm, chị vui hẳn hơn. Thế là chị đă trở thành người biết chữ, nhớ những lần cần kê khai lư lịch, chị phải nhờ người khác viết dùm. Bây giờ chị tự ḿnh viết đơn đăng kư kinh doanh. Chẵng những thế, chị đọc những thông tin trên báo chí, biết cảm thông cho nhiều ḥan cảnh cơ cực, những trẻ em mồ côi, chị tham gia vào nhóm phụ nữ làm từ thiện, chị thường đến các nhà mở nuôi dạy trẻ em cơ nhỡ, thăm hỏi, chăm sóc làm những việc trong khả năng của minh như gôi đầu, cắt móng tay cho những em nhỏ. Chị đến với các em ấy bằng tất cả tấm ḷòng, mang theo những món quà là những trang vở mới, khi th́ vài đôi dép mới…Tết đến, chị tổ chức bữa ăn dinh dưỡng cho các em, nhờ chị kêu gọi bạn bè cùng đóng góp, họặc ngày lễ lớn chị cũng đến với các em để chia sẻ những lời tâm sự, kể nhiều câu chuyện mà chị đă đọc trên báo Phụ nữ, những gương vượt khó…..

Cuộc sống của chị trôi qua với nhiều ư nghĩa, chị cảm thấy một t́ình cảm ấm áp từ gia đ́nh tôi, chị như người chị ruột, chị kính trọng mẹ tôi, đối xử mọi người tế nhị, cư xử lịch sự được nhiều người thương yêu. Mỗi khi chị nghỉ bán, nhiều người hỏi thăm, không biết chị có khỏe không? Điều đó đă giúp chị quên đi ḥan cảnh sống của ḿnh. Nh́n bản thân ḿnh, tuổi thơ bất hạnh, nhưng chị có may mắn hơn nhiều người khác, được học chữ rồi, dù không được học từ trường lớp như các bạn cùng lứa tuổi, nhưng chị học được nhiều điều hay ở trang báo, trong cuộc sống người đối xử với nhau t́nh nghĩa. C̣n đâu đó,nhiều người có ḥan cảnh khó khăn hơn, bệnh tật nặng nề hơn. Môt lần chị đến bệnh viện khám sức khỏe, chờ đợi đến lượt ḿnh, chị tranh thủ đọc các bản tin. Chị thấy “Chương tŕnh quà tặng SỰ SỐNG”, chị đọc và suy nghĩ có những người đang rơi  vào tình trạng cần thay thế một vài bộ phận của cơ thể để duy trì cuộc sống, đòi hỏi phải có những cơ thể người được hiến xác, chị quyết định tham gia chương trình này.

Chị cho biết, nhờ vào sự hiểu biết các thông tin khoa học, hiểu biết ư nghĩa của “ quà tặng cho cuộc sống” chị xin sẵn sàng gởi cơ thể của ḿnh làm quà cho cuộc sống tốt hơn. Cầm giấy chứng nhận tham gia chương tŕnh “qùa tặng” này, ḷng chị thấy lâng lâng đầy cảm xúc: vậy là ḿnh cũng được góp phần nhỏ bé bên cạnh nhiều đóng góp to lớn cho mọi người, cho đất nước, cho cuộc sống mai sau luôn trọn vẹn hạnh phúc.

Rồi đây, có thể sẽ có người nhận được một hoặc vài bộ phận của cơ thể chị hiến tặng, như môt trái tim nhân hậu, đôi mắt chân t́nh…Chị thầm mong cho trẻ em hôm nay và mai sau luôn được sống trong tình yêu thương gia đ́nh, được chăm sóc, dạy dỗ, học tập nhiều điều hay, là những công dân phải biết sống đúng, xây dựng cho đất nước ḿnh luôn giàu đẹp và  bảo tồn nét đẹp của người Việt Nam.

Tôi thầm nghĩ về ḿnh, mẹ tôi đă giúp chúng tôi được học hành, tôi có được điều kiện giúp một người biết chữ, chị ấy đă nhân lên nghị lực cho tôi nhiều hơn trong việc giảng dạy hiện nay, tôi phải cố gắng ḥan thành nhiệm vụ của ḿnh với sự nghiệp trồng người như Bác Hồ mong đợi : “ Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm năm trồng người.”….Và văng vẳng đâu đây lời bài hát của Nhạc sĩ Trần Long Ẩn trong tác phẩm “ Một đời người, một rừng cây”, ”Tôi vẫn nhớ hoài về môt loài cây, sống gần nhau, thân mới thẳng” ; và “ Xin hát về bạn bè tôi, những người…. sống vì mọi người….” Cầu mong mọi người chung tay, góp sức vào việc nâng cao dân trí để cuộc sống luôn tốt đẹp hơn ngày hôm qua.

                 Người viết :Cô  Hà Thị Bích Tuyên

----------------------------------------------------------------------------------

 

Đă bao giờ các bạn thấy mình có lỗi với người thân chưa? Mặc dù nó không biểu hiện qua cử chỉ hay lời nói.” Tôi thì đă có rồi, một lỗi lầm đáng buồn với cha tôi. Nhưng lỗi lầm đó lại là một bài học về tình yêu thương của cha dành cho tôi - người mà tôi yêu quý và kính trọng nhất trong cuộc đời này.

Ba tôi tên Sáng do mẹ tôi mất sớm nên ba tôi phải lo mọi việc trong gia đình. Ba tôi có thể làm được tất cả mọi việc nhưng duy nhất chỉ có việc “học” là ba tôi không thể thực hiện được. Đổi lại không có cái “tài” ông lại rất có “đức”. Ông hiền lành chăm chỉ ngày ngày đạp xe xích lô hàng cây số để kiếm thêm thu nhập cho tôi đến trường. Nhắc đến trường tôi mới nhớ. Tôi học lớp chín ở trường Phan Bội Châu. Do đây là năm học đầu tiên ở trường này vì tôi mới chuyển ở quê lên nên tôi có ít bạn, nhưng ai trong lớp tôi cũng yêu quý, chỉ duy nhất ba thằng thuộc loại công tử là: Hùng, Lộc và Phát, chúng nó luôn t́m cách trêu chọc những đứa khác, tôi cũng vậy. Có lần vào chiều chủ nhật hôm đó tôi đang giúp ba đẩy chiếc xe xích lô thì ba đứa chúng nó đi qua nhìn thấy. Sáng hôm sau chúng nó vào lớp chúng nó viết lên bảng: “Sáng xích lô xin nhận chở hàng”. Tôi tự kìm chế lấy chính ḿnh không nói gì cả. Thời gian lặng lẽ trôi qua hai tháng. Ngày họp phụ huynh ở ngôi trường mới đă khiến tôi có biết bao suy nghĩ. Nếu ở quê mình thì anh họ đă đi họp cho rồi. Còn ở thành phố này chỉ có một mình ba, nhưng ba không biết chữ …

Sáng chủ nhật hôm đó ba tôi đạp xe đi, đến gần trưa mới về. Về tới nơi ba tôi cười và nói:

- “Con học tốt đấy.”

Và ông đưa cho tôi xem sổ liên lạc. Xem xong tôi cất nó vào trong tủ để khỏi bị lạc mất nhưng tôi lại dần dần … quên đi. Đến thứ hai tuần sau nữa tại tiết sinh hoạt chủ nhiệm cô thu lại sổ liên lạc và bắt buộc phải có chữ kí phụ huynh. Tôi chợt nhớ ra mình để quên. Cô giáo đến gần tôi hỏi:

- “Sổ liên lạc của em đâu.”

Tôi chưa kịp trả lời thì thằng Hùng nó nói:

- “Chắc tại ba nó không biết chữ để kí tên nên nó dấu luôn rồi.”

Cả lớp ồ lên. Các nụ cười đó và câu nói của thằng Hùng như những nhát dao đâm vào tim tôi. Không kìm chế được ḿnh tôi nhảy vào đánh nó, cô giáo và các bạn vội lao vào can ra. Tôi vừa khóc mếu máo nói:

- “Ừ! Ba tao không biết chữ đấy.”

- “Liệu ba mày có bằng ba tao không?”

- “Ba mày có thức dậy sớm nấu từng bát cơm, tô mì cho mày ăn để đi học không?”

- “Ba mày có dám lấy xe đạp cũ chở mày đi học không hay chỉ taxi, xe hơi.”

…Tôi nói liên mồm. Sau khi bình tĩnh thì cô mời phụ huynh hai đứa  tôi. Tối đến gặp ba, tôi không nói ǵ cả mà chỉ đưa tờ giấy này ra và nói cô giáo cần gặp ba. Ngày hôm sau ba tôi đi họp với chiếc xe đạp cũ và khuôn mặt hơi buồn thắc mắc vì sao cô giáo cần gặp ḿnh.

      Tối về, ba tôi nhìn tôi có vẻ rất tức giận. Ông lặng lẽ đi vào và sau tay cầm gì đó. Bỗng:

- “Rầm.”

Ba tôi đặt một cây bút lên bàn và nói:

- “Từ hôm nay con sẽ là người dạy ba học.”

Tôi  đứng cười. Ba tôi nói tiếp:

- “Cô giáo kể hết cho ba nghe rồi, ba không giận con đâu”.

Tôi hỏi tiếp:

- “Thật chứ ba!”.

- “Ừ” Ba tôi đáp và nói tiếp:

- “Điều này sớm muộn gì ba cũng phải làm. Chả nhẽ, người Việt không đọc không viết được tiếng Việt”. Tôi ôm chầm lấy ba khóc. Và tôi nhận ra một điều rằng không phải chỉ vì muốn biết đọc biết viết mà còn vì một lí do khác nữa là muốn làm con vui và thêm hạnh phúc. Thời gian không thể quay ngược trở lại. Nhưng thời gian có thể thay đổi được một con người nhận thức về suy nghĩ hay lối sống. Nhưng nếu có động lực thì mọi việc đều hoàn thành. Động lực đó là tình yêu thương, một trái tim chân thành, một trái tim biết lắng nghe và cảm nhận, và sẽ là nơi trú ẩn tốt nhất khi “giông băo đến”.

 

Tốt đẹp nơi đâu được bằng ba,

Hiền lành, nhân hậu, lại thật thà.

Cho dù giông băo mây kéo đến,

Thì lòng con vẫn măi yêu cha.”

                                                                            

                    NGUYỄN THÀNH LONG 98

-----------------------------------------------------------------------

Trang đầu  Bài 03 - Bài 04 - Bài 05 - Bài 06 - Bài 07 - Bài 08 - Bài 09 - ...